Teatr Współczesny w  Warszawie

S  A  M  O  T  N  I  K

(Solitaire)

Robert Anderson

Przekład: Anna Przedpełska -Trzeciakowska Reżyseria  i opr.muzyczne :. . . . . . . . . .  Norbert Rakowski (debiut) Dekoracje : . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Monika Nowicka

Kostiumy  : . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .  Monika Sudół

Akcję sztuki Samotnik  amerykański autor, Robert Anderson, umieścił w niedalekiej przyszłości , w społeczeństwie już całkowicie zkomputeryzowanym. Jesteśmy świadkami  życia zwykłego człowieka, który za wszelką cenę stara się przetrwać miło kolejny dzień  w „nowym wspaniałym świecie”.

Zmiany, które niesie ze sobą technika, są subtelne , jeśli nie wręcz tajemniczo, szaleńczo nieprzewidywalne. Nowe technologie zmieniają nasze rozumienie „wiedzy” i  „prawdy” ; zmieniają w nas tkwiące nawyki myślowe , którym kultura zawdzięcza swoje poczucie tego , czym jest świat: jaki porządek rzeczy jest naturalny , co jest rozsądne , co konieczne, co nieuchronne , a co rzeczywiste.Z upowszechnieniem techniki komputerowej jedni wygrywają , a drudzy tracą. Jest oczywiste, że obecnie nie sposób się obyć bez komputera w zaawansowanych badaniach w różnych dziedzinach życia...Ale jakie są zalety techniki komputerowej dla milionów przeciętnych ludzi ?

  O   autorze :

Robert Anderson, ur. w 1917, dramatopisarz amerykański. Debiutował w 1945 r. Ma w dorobku kilkanaście sztuk teatralnych oraz kilka scenariuszy filmowych. Rozgłos przyniosła mu sztuka  Herbatka i współczucie (Tea and Sympathy), której prapremiera odbyła się w 1953 w Nowy Jorku. Napisał ponadto: Silent Night,Lonely Night, The Days Between, a następnie cztery jednoaktówki pod wspólnym tytułem  You Know I Can’t Hear You When The Water’s Running.  W 1968 weszła na afisz jego sztuka  Nigdy nie śpiewałem ojcu (I Never Sang For My Father), poruszająca problem stosunków między dorosłym synem a starym, niedołężnym  i  apodyktycznym ojcem.

Niełatwo jest przezwyciężyć stan depresji, nawet zdobywając się na energię. Zrywam się z fotela, biegam wokół stołu, poruszam głową i szyją, rozpalam płomień w oczach, napinam mięśnie. Wyjdę naprzeciw każdemu uczuciu, powitam z wylewnością pana A., jeśliby teraz się zjawił, uprzejmie będę znosił obecność pana B. w moim pokoju, wszystko, co powiedzą u pana C., chłonąć będę całą duszą mimo bólu i trudu, jaki mi to sprawi. Ale nawet wtedy, przy każdym błędzie, jakiego nie da się zresztą uniknąć, wszystko - co łatwe i trudne - stanie w martwym punkcie i będę musiał zatoczywszy krąg powrócić na swoje poprzednie miejsce.  Pozostaje więc tylko jeden zbawienny środek,a mianowicie znosić wszystko spokojnie, zachowywać się jak ciało nieruchome i nawet gdybyśmy czuli, że jesteśmy igraszką wiatru, nie zmuszać się do żadnego niepotrzebnego kroku, spoglądać na innych ze zwierzęcym spokojem, nie doznawać uczucia żalu, krótko mówiąc, tę całą resztę naszego upiornego życia zdławić własnoręcznie, to znaczy pomnożyć jeszcze nasz ostatni, właściwie grobowy już spoczynek i nic poza nim w sobie nie pozostawić. Charakterystyczny dla takiego stanu odruch to gładzenie brwi małym palcem.

                                           Franz Kafka „Postanowienia”

                                           Przekł. Blanka Kluczborska, Czytelnik 79

Samotnik, brodziec samotny, stalugwa (Tringa ochropus), ptak z rodziny bekasowatych (Scolopacidae), występujący w Eurazji od południowej Skandynawii i Europy środkowej aż do Oceanu Spokojnego. Zamieszkuje torfowiska, podmokłe łąki i rozlewiska rzek w pobliżu gęstych lasów.

Długość ciała 24 cm, rozpiętości skrzydeł 44 cm. Ubarwienie obu płci jednakowe, wierzch ciała i skrzydła ciemnobrunatne z białym kropkowaniem, głowa i szyja biało kreskowane, spód ciała, kuper i ogon białe z trzema czarnymi pasami. Dziób długi, cienki, nad okiem biała brew. Żeruje samotnie. Żywi się owadami i ich larwami.

Jako jedyny z brodźców gniazduje na drzewach na wysokości 1-10 m, zajmując opuszczone gniazda innych ptaków lub wiewiórek. Wyprowadza 1 lęg w roku. Samica składa 3-4 jaja, które wysiadują oboje rodzice ok. 21 dni. Pisklęta w kilka dni po wylęgu opuszczają gniazdo. W Polsce nieliczny lęgowo. Zimuje w zachodniej i południowej Europie, Afryce i południowej Azji. Chroniony. 

Prapremiera polska 26 stycznia 2001r.

Obsada:

Ryszard Barycz
Antonina Girycz
Joanna Jeżewska
Janusz R. Nowicki
Piotr Rękawik (debiut)
Iwona Wszołek (debiut)
Bronisław Pawlik